'Het centrale thema van ITGWO afgelopen jaar - orde/wanorde - valt goed samen met mijn werk. Sinds een aantal jaren werk ik met een door mijzelf ontwikkelde techniek: fytografie, een techniek die planten combineert met fotografische emulsie. Door de planten en de film te impregneren met een water, soda en vitamine C oplossing ontstaan gedetailleerde afdrukken van het plantaardige materiaal op de film die niet alleen de omtrek maar ook de interne structuur van de planten vastlegt. Voor het maken van de meest gedetailleerde afbeelding is veel licht nodig. In plaats van te werken in een donkere kamer maak ik fotografische beelden in de volle zon. De afbeeldingen worden beïnvloed door de plantensoort, het weer, de belichtingstijd, de concentratie van de vloeistof, het type film en andere factoren. Door dit grote aantal variabelen is de uitkomst niet altijd controleerbaar. De chaotische processen die te vinden zijn in de natuur worden zo vertaald in een serie afbeeldingen die telkens subtiel anders zijn. Deze oncontroleerbare factor maakt het juist interessant om op deze wijze te werk te gaan.

Ik werkte op Stortemelk op het kleine tentenkamp van Into the Great Wide Open. De temperatuur wisselde snel gedurende de eerste week en ging in een paar dagen van strakblauw en meer dan 30 graden Celsius naar zwaar bewolkte en veel frissere 18 graden. De enige constante was de wind.  Gelukkig was een van de tenten niet de hele periode bezet waardoor ik voor de wind kon schuilen onder de luifel. Allereerst verzamelde ik planten direct naast de tent. Omdat de tenten er het hele jaar staan was de tent omringd door weelderig groen en kon ik heel gemakkelijk een scala aan grassen en weide bloemen vinden. De volgende dag maakte ik een boswandeling en verzamelde ik een aantal bladeren van bomen en kreupelhout. Ik zorgde ervoor dat ik het ecosysteem niet verstoorde door voorzichtig te werk te gaan en slechts een bescheiden aantal bladeren of bloemen te plukken van soorten die in overvloed voorkomen op Vlieland. Voor de applicatie verhuisde ik mijn ‘studio’ voor een dag naar het openluchtpodium van de camping waar op dat moment geen voorstellingen gaande waren. Tenslotte verzamelde ik planten in de duinen waar ik weer heel andere soorten tegenkwam. Ook hier ging ik zo voorzichtig mogelijk te werk en keek eerst goed wat er groeide en welke planten in overvloed aanwezig zijn.

Behalve deze exploratie van planten ging mijn interesse ook uit naar het zand en de (gebroken) schelpen die zo karakteristiek zijn voor de wadden eilanden. Iedereen die weleens op Vlieland of een van de andere eilanden heeft gefietst kent wel het geknisper en gekraak van de schelpen en zand cocktail onder de fietswielen. Ik experimenteerde met verschillende manieren om de textuur van zand en schelpen schilfers vast te leggen op een filmstrook. Dit materiaal laat zich minder makkelijk plooien omdat het klontert en in veel mindere mate reageert met de toegepaste chemicaliën en filmemulsie. Na een aantal testen wist ik een goed resultaat te bereiken. Om dat te verwezenlijken verzamelde ik verschillende monsters zand op een aantal locaties en bracht deze laagsgewijs aan op de filmstrook. Ik had drie soorten film meegenomen: modern Kodak materiaal dat zogenaamde sensitiserende kleurstoffen bevat en daardoor een scala aan rode, rose en paarse tonen weergeeft, oude aanloopstroken die ik vond in een cabine in de filmacademie in Praag, en zwart/wit film uit de voormalige Sovjet Unie. De Praagse aanloopstroken vertoonden een spectrum dat loopt van lichtgeel naar donkerbruin, terwijl de Sovjet film vooral verschillende grijstinten laat zien die onder invloed van direct zonlicht rood kunnen worden. Op deze wijze ontstond een scala aan verschillende stroken.

Naast deze fytografische beelden maakte ik ook een serie halfformaat foto’s. Tijdens een aantal wandelingen door de verschillende landschappen die Vlieland biedt, fotografeerde ik structuren en objecten zoals vegetatiepatronen, spontane zandsculpturen, schelpen, aangespoeld zeewier en golven. Ik ontwikkelde de foto’s met ter plekke gemaakte ontwikkelaar op basis van plantaardige ingrediënten. Ook maakte ik een aantal Super 8 opnamen waarbij ik mijn eigen lichaam als anonieme mensfiguur in het landschap gebruikte. De foto’s en films werden in Amsterdam gedigitaliseerd direct na mijn verblijf op Vlieland. Het eindresultaat gebruikte ik op twee manieren: het materiaal werd gedigitaliseerd zodat ik het kon nabewerken met een montageprogramma, daarnaast gebruikte ik de stroken zelf voor het maken van een lichtbak waarin de stroken samen een compositie vormen. De beschouwer ziet eerst de hele compositie en kan vervolgens details bekijken naar believen. De lichtbak is te zien in bezoekerscentrum de Lepelaar samen met twee giclée prints van stills uit de film en twee terracotta beeldjes die in de film figureren. De film zelf ging in première op het festival in een uitvoering met live gegenereerde schaduwbeelden en een geïmproviseerde soundtrack van Karen Willems.'

Meer over Karel Doing